ՌՈՒՊԻՕ ԵՒ ՊԱՐՐՕ ՀԵՌԱԽՕՍԱԶՐՈՅՑ ՄԸ ՈՒՆԵՑԱՆ՝ ՇՕՇԱՓԵԼՈՎ ԵՐԵՒԱՆ-ՊԱՔՈՒ ՀԱՇՏՈՒԹԵԱՆ ՀԵՌԱՆԿԱՐԸ

Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու պետական քարտուղար Մարքօ Ռուպիօ եւ Ֆրանսայի արտաքին գործոց նախարար Ժան-Նոէլ Պարրօ երէկ ունեցան հեռախօսազրոյց մը, որու ընթացքին քննարկեցին նաեւ Հայաստան-Ատրպէյճան հաշտութեան ապահովման վերաբերեալ հարցեր։ Ռուպիօ եւ Պարրօ շօշափեցին նաեւ Մերձաւոր Արեւելքի վերաբերեալ խնդիրներ։ Անոնք վերահաստատեցին իրենց յանձնառութիւնը՝ ապահովելու, որ Իրան երբեք միջուկային զէնք չմշակէ կամ ձեռք չբերէ։ Բաց աստի, զրուցակիցներու օրակարգին վրայ էր նաեւ Կազզէի առկայ մարդասիրական իրավիճակը եւ այնտեղ հրադադարի հասնելու ուղղեալ ջանքերը։ Ի լրումն այս բոլորին, Մարքօ Ռուպիօ եւ Ժան-Նոէլ Պարրօ կանգ առին Ռուսաստան-Ուքրայնա պատերազմին վերջ տալու ուղղեալ ջանքերու վրայ։ Անոնք նաեւ շօշափեցին Սուտանի առկայ հակամարտութիւնը։

Մարքօ Ռուպիոյի եւ Ժան-Նոէլ Պարրոյի միջեւ Երեւան-Պաքու խաղաղութեան վերաբերեալ ծաւալուած քննարկումները եկան նախորդել շաբաթավերջին Ուա-շինկթընի մէջ նախատեսուած գագաթաժողովին։ Արդարեւ, ԱՄՆ-ի նախագահ Տանըլտ Թրամփ Սպիտակ տուն հրաւիրած է Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանն ու Ատրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւը։ Ատրպէյճանական աղբիւրները այս մասին հրապարակած են մանրամասնութիւններ՝ մինչ հայկական աղբիւրներն ալ այս առաւօտ հաստատեցին համապատասխան լուրերը։ Այսպէս, Փաշինեան օգոստոսի 7-8-ին պիտի այցելէ Ուաշինկթըն։ Յամենայնդէպս, միջազգային լրահոսին մէջ կը մատնանշուի, որ ԱՄՆ կողմնակից է Աբրահամեան համաձայնութիւններու շրջանակը ընդլայնել եւ այնտեղ ընդգրկել նաեւ Ատրպէյճանը։ Այս ուղղութեամբ Ատրպէյճանէն կը պահանջուի կարգաւորել յարաբերութիւնները Հայաստանի հետ։ 

Սպիտակ տան մէջ շաբաթավերջին նախատեսուած մեծ ժամադրութիւնը տեղի կ՚ունենայ նաեւ Ատրպէյճանի եւ Նախիջեւանի միջեւ նախատեսուած՝ Սիւնիքի անցքը ԱՄՆ-ին արտապատուիրակելու առաջարկի համայնապատկերին վրայ։ Թրամփ միջոցէ մը ի վեր կը նշէր, որ Հայաստան եւ Ատրպէյճան խաղաղութեան շատ մօտեցած են։ Այս վերջին իրադարձութիւններն ալ կու գան վերահաստատել, թէ ամերիկեան կողմը խտացեալ ջանքեր կը գործադրէ Երեւան-Պաքու առանցքին վրայ խնդիրները հարթելու առաջադրութեամբ։ Ուաշինկթընի այս հետաքրքրութեամբ պայմանաւորուած մթնոլորտին մէջ, շաբաթավերջին ծրագրուած Փաշինեան-Թրամփ-Ալիեւ եռակողմանի հանդիպման ընդառաջ, Ուաշինկթըն-Փարիզ առանցքին վրայ ալ մշակուած է բարձր մակարդակի շփում մը։ Արդարեւ, Ֆրանսա վերջին շրջանին յամառօրէն կ՚արտայայտուի Հայաստանի ինքնիշխանութեան եւ տարածքային ամբողջականութեան ի նպաստ։ Համանման քաղաքականութեան մը հետամուտ է նաեւ Իրան, որու դէմ արեւմուտքի վերապահութիւնները արդէն յայտնի են։ Շաբաթավերջին նախատեսուած գագաթաժողովին ընդառաջ, Ռուպիօ-Պարրօ հեռախօսազրոյցի ընթացքին ալ ընդգծուած են Թեհրանի ուղղեալ վերապահութիւնները։

Չորեքշաբթի, Օգոստոս 6, 2025